header image
Home arrow Diensten arrow Opleiding en voorlichting arrow Sociale veiligheid
Sociale veiligheid
Sociale veiligheid en hinder (ongewenste omgangsvormen) zijn verzamelbegrippen voor seksuele intimidatie, pesten op het werk (mobbing), agressie door cliënten en/of collega's. Hinder is verantwoordelijk voor een belangrijk deel van het verzuim. Van belang is dat de symptomen die op ongewenst gedrag wijzen op tijd herkend worden en duidelijk is welk gedrag ontoelaatbaar is. Goede voorlichting kan medewerkers bewust maken over de kwalijke gevolgen van hinderlijk gedrag.

Onder sociale veiligheid wordt verstaan ‘het ontbreken van ongewenste omgangsvormen in of in relatie met het uitvoeren van de arbeid in organisaties of het bedrijf’. Aan de hand van deze definitie kan gesteld worden dat medewerkers in of op basis van hun werk te maken kunnen krijgen met ongewenste omgangsvormen ook wel aangeduid als hinder. Onder ongewenste omgangsvormen vallen de volgende categorieën gedragingen:
  • verbale agressie (schelden, schreeuwen, treiteren);
  • fysieke agressie (slaan, vastgrijpen);
  • psychische agressie/intimidatie (dreigen, chanteren, achtervolgen, pesten, mobbing);
  • seksuele intimidatie (nafluiten, opmerkingen maken, aanranding, verkrachting);
  • discriminatie (in relatie tot iemands leeftijd, geslacht, etnische achtergrond, handicap, hetero- of homoseksuele gerichtheid, positie);
  • vandalisme (bij de organisatie of in de omgeving van de organisatie, bijvoorbeeld vernieling, brandstichting);
  • criminaliteit (bij de organisatie of in de omgeving van de organisatie, bijvoorbeeld dreigbrieven, drugshandel in de buurt, inbraak, insluiping).
Pesten of mobbing willen we nog wat dieper op ingaan. Wanneer er gescholden of geintimideerd wordt, is wel duidelijk dat er sprake is van ongewenst gedrag. Echter, mobbing kan vaak heel subtiel worden toegepast. Degene die op subtiele wijze gepest wordt, heeft vaak niet eens in de gaten, dat er sprake is van pesten. Pesten/mobbing is in feite een bijzondere vorm van agressie en geweld binnen de arbeidsrelatie en wordt ook als zodanig door de wetgever beschouwd.

De algemeen aanvaarde definitie van pesten/mobbing is: “Mobbing is systematisch vernederend, intimiderend of vijandig gedrag, binnen een arbeidsorganisatie, gericht op steeds dezelfde persoon, die zich hiertegen niet kan verweren”.
Het verschil tussen plagen en pesten/mobbing is daarmee duidelijk: pesten/mobbing heeft een structureel karakter, er is geen sprake  van een gelijke machtsverhouding en er is een grote kans op het ontstaan van blijvende psychische en/of fysieke schade. Daarnaast kan het slachtoffer van pesten/mobbing zich niet verweren. Er zijn acht verschijningsvormen van pesten/mobbing aan te duiden:
  • sociaal isoleren (negeren, uitsluiten, geen informatie verstrekken: niet uitnodigen voor een werkoverleg);
  • de werkinhoud onaangenaam of het werken onmogelijk/zwaar maken (steeds de slechtste diensten geven);
  • bespotten; 
  • roddelen; 
  • dreigementen; 
  • fysiek geweld; 
  • seksuele intimidatie; 
  • racisme/discriminatie.
De gevolgen voor het slachtoffer zijn evident. Echter, ook het bedrijf zal hiervan financiële- en imagoschade ondervinden.


Voorkomen is beter dan genezen. Goede voorlichting en voorbeeldgedrag van de leiding (bedrijfscultuur), kunnen dit probleem  aanzienlijk beperken.  Als werkgever wordt ook van u verwacht, dat u aan dit onderwerp aandacht besteedt in de risico-inventarisatie en -evaluatie. Wij kunnen u daarbij van dienst zijn.

 
< Vorige   Volgende >

Kabinet vraagt advies over hittestress op de werkplek

03 juli 2009
Minister Donner van Sociale Zaken en Werkgelegenheid heeft de SER advies gevraagd over hittestress op de werkplek. De minister wil advies over het opnemen van een grenswaarde voor hittestress in Arbowet en -regelgeving.

De Gezondheidsraad concludeerde eerder dat bestaande gezondheidskundige grenswaarden voor hittestress niet hoeven worden aangepast. Het gaat daarbij om grenswaarden in relatie tot fysieke kortetermijneffecten. Wel is het wenselijk om te onderzoeken of er grenswaarden kunnen worden opgesteld die werknemers beschermen tegen effecten van hittestress op het mentale functioneren. De langetermijneffecten, zowel de fysieke als de mentale, zijn nog onvoldoende onderzocht.
Hittestress in het werk is niet alleen een kwestie van een te hoge omgevingstemperatuur, ook zware fysieke inspanning kan een rol spelen. Een hogere inspanning betekent immers dat er meer lichaamswarmte wordt geproduceerd.

Hittestress kan effect hebben op de fysieke gesteldheid en op het mentale functioneren. Een werknemer kan bijvoorbeeld minder alert worden en fouten maken of ongevallen veroorzaken. Wel zijn mensen weerbaarder tegen hittestress als ze bechikken over een goede lichamelijke conditie en gewend zijn aan de hitte.

Bron: Ministerie SZW