- de luchttemperatuur in de ruimte;
- de gemiddelde luchtsnelheid;
- de turbulentie-intensiteit (mate waarin de werkelijke, momentane luchtsnelheid fluctueert rond het gemiddelde;
- richting van de luchtstroom ten opzichte van de persoon.
Tochthinder kan objectief worden gekwantificeerd met het zogenaamde PDtocht-model van Fanger en Christensen (PD = 'Percentage of Dissatisfied'). De PD
tocht-waarde wordt uitgedrukt in procenten; het getal geeft aan welk percentage van een groep mensen gemiddeld genomen last zou hebben van tocht in de gegeven omstandigheden.
Enthalpie
De enthalpie van lucht is een maatstaf voor de 'energieinhoud' van deze lucht. Bepalend voor de enthalpie zijn de temperatuur en de luchtvochtigheid. Een hogere luchttemperatuur geeft een hogere enthalpie, maar ook een hogere luchtvochtigheid geeft een hogere enthalpie. De enthalpie van de lucht heeft een grote invloed op de thermische behaaglijkheid. Uit onderzoek is echter gebleken dat de enthalpie van de lucht ook effect heeft op de ervaren luchtkwaliteit.
Uit wetenschappelijk onderzoek is gebleken dat lucht met een hoge enthalpie (hoge luchttemperatuur en luchtvochtigheid) als veel muffer en bedompter ervaren wordt dan lucht met een lage enthalpie. Indien bijvoorbeeld schone buitenlucht met een temperatuur van 18°C en een relatieve vochtigheid van 30% (30% r.v.) verwarmd wordt tot 28°C, en bevochtigd tot een r.v. van 70%, dan zal het percentage mensen dat ontevreden is over de kwaliteit van deze lucht, stijgen van circa 8% tot circa 60% (zie figuur 3.3). Terwijl er niets veranderd is aan de samenstelling van de lucht!
Klachten over een 'droge lucht' 's winters worden in de meeste gevallen veroorzaakt door een te hoge luchttemperatuur of irriterende bestanddelen in de lucht (bijvoorbeeld door te weinig verse luchttoevoer of productie van fijn stof ). Conclusie: luchtbevochtiging is in het Nederlandse klimaat in de meeste gevallen niet nodig. 'Droge luchtklachten' zijn te voorkomen door voor voldoende verse lucht toevoer te zorgen.
De luchtkwaliteit
De luchtkwaliteit is ook van een aantal factoren afhankelijk. Wanneer er veel mensen in een beperkte ruimte aanwezig zijn, zal bij onvoldoende ventilatie de kwaliteit van de lucht snel achteruitgaan. Het is lastig om alle vervuilende stoffen (transpiratielucht, uitstoot van schadelijke stoffen van kantoorapparatuur, tabaksrook, bacterieën etc.) in de lucht te gaan meten om te bepalen hoe de luchtkwaliteit er voor staat. Er is echter een gas dat makkelijk is te meten, namelijk CO2 het koolzuurgas dat uitgeademd wordt. De meeste verontreinigende stoffen die in de lucht aanwezig zijn, houden gelijke tred met de hoeveelheid CO2. Dus de hoeveelheid aanwezige CO2 is een goede voorspeller voor de kwaliteit van de lucht. In onderstaande tabel ziet u de hoeveelheden CO2 die voor kunnen komen dan wel acceptabel zijn. Wanneer je gaat meten in een tweepersoons slaapkamer in een normaal rijtjeshuis en je onvoldoende ventileert, zal de streefwaarde 's morgens aanzienlijk zijn overschreden.
Schone buitenlucht
| 350 ppm
|
Streefwaarde binnen
| max. 800 ppm
|
Hygiënische grenswaarde kantoorruimten en dergelijke
| max. 1000 ppm
|
Hygiënische grenswaarde scholen
| max. 1200 ppm
|